VM Medical Park Ankara Hastanesi Genel Cerrahi Uzmanı Doç. Dr. Murat Baki Yıldırım, “Ameliyat sonrası verilen kiloları geri almanın en önemli nedenleri olarak hastaya uygun olmayan cerrahi yöntem seçimi, ameliyat sonrası iyi danışmanlık alamamak ve yanlış yeme alışkanlığı sayılabilir” dedi.

Dünya Sağlık Örgütü’nün tanımına göre vücut kitle endeksi 35’in üzerinde olup ek hastalığı olan (tansiyon, şeker veya uykuda solunum durması gibi) veya vücut kitle endeksi 40’ın üzerinde olan kişilerin ‘morbid obez’ olarak nitelendirildiğini belirten VM Medical Park Ankara Hastanesi’nden Genel Cerrahi Uzmanı Doç. Dr. Murat Baki Yıldırım, obezite cerrahisi sonrası tekrar kilo almayı önleyecek önerilerde bulundu.

Ameliyat kararını heyet verir

Düzenli diyet sonrası kilo veremeyen obezite hastalarının, obezite cerrahisi adayı olduklarının altını çizen Doç. Dr. Murat Baki Yıldırım, “Obezite cerrahisi öncesi hastalar diyetisyen, endokrinoloji uzmanı, psikiyatri uzmanı ve genel cerrahi uzmanında oluşan bir heyet tarafından değerlendirilerek ameliyata karar verilir. Ameliyat sonrası yeterli kilo kaybını sağlamak ve bu kiloyu korumak için en önemli basamak hastaya hangi cerrahinin yapılacağına karar vermektir” şeklinde konuştu.

10’dan fazla yöntem uygulanabilir

Obezite cerrahisinde 10’dan fazla yöntem bulunduğunu işaret eden Doç. Dr. Murat Baki Yıldırım, “Şu an için en fazla kullanılan yöntemlerin başında halk arasında tüp mide olarak bilinen sleeve gastrektomi gelmektedir. Bu yöntemde mide dikey ekseninde boylu boyunca kesilerek 1,5 cm çapında bir tüp haline getirilir. Bu yöntem ile hastalarda ameliyat sonrasında 40-60 kilo civarında kilo kayıpları sağlanabilmektedir. Tekniğin hastaya sağladığı fayda hem midenin küçülmesi ile az gıda ile doyumun sağlaması hem de midenin açlık hormonu (ghrelin) salgılayan bölümü çıkartılmasına bağlı açlığın azalmasıdır” ifadelerini kullandı.

Kiloları geri döndüren yanlışlardan kaçının!

Hastaların en çok korktuğu konunun ameliyattan sonra yeterli kilo kaybı sağlayamamak veya verdiği kiloları geri almak olduğunu altını çizen Doç. Dr. Murat Baki Yıldırım, yeterli kilo verememenin ya da verilen kiloları geri almanın önemli sebeplerini şu şekilde sıraladı:

Birincisi, hastaya uygun cerrahi seçimin yapılmamasıdır.

İkincisi hastanın ameliyat sonrasında danışmalık alabileceği bir merkez olmamasıdır. Bunu açmak gerekirse; cerrahi sonrası hasta ameliyat olduğu merkezle veya doktorla tam bir uyum içerisinde olmalıdır. Hangi diyete ne zaman başlayacağı, hangi besinlere kaçıncı hafta geçeceği, ne kadar protein tüketeceği, he kadar karbonhidrat tüketeceği ve bir sorun ile karşılaştığında sonraki adımın ne olacağı konusunda ameliyat olduğu merkeze doğrudan ulaşım sağlayabilmelidir. Yani kısaca ameliyat sonrası takipleri düzenli yapılmalıdır.

Üçüncü etken ise obezite cerrahisi uygulanan hasta bunun nihai bir sonuç değil, sadece bir kapıyı açan anahtar olduğu bilincinde olmalıdır. ‘Ben obezite ameliyatı oldum, artık istediğim her şeyi sınırsızca yiyip içebilirim’ anlayışı yanlış bir anlayıştır. Obezite ameliyatı hastaya düzenli yeme alışkanlığı kazanmasında yardımcı bir etkendir. Hasta ameliyat sayesinde düzenli yeme alışkanlığını yaşam biçimi haline getirmelidir.”

Revizyon cerrahileri mümkün

Obezite ameliyatı sonrası geri kilo alımının yüzde 15-20 civarında olduğunu gösteren bazı araştırmaların mevcut olduğunu belirten Doç. Dr. Murat Baki Yıldırım, “Diğer taraftan da yüzde 80-85 hasta obezite ameliyat sonrası kilolarından kalıcı olarak kurtulmaktadır. Bu sizin ameliyat sonrası kendinize nasıl baktığınız ve cerrahınızla uyumunuza bağlıdır” dedi.

Doç. Dr. Murat Baki Yıldırım, “Obezite cerrahisi geçirmiş ve sonrasında tekrar kilo almış iseniz revizyon cerrahileri her zaman mümkündür. Unutmayın ki obezite ciddi bir sağlık problemidir” diyerek sözlerini sonlandırdı.

Obezite cerrahisi sonrası kilo aldıran 3 hatadan uzaklaşın! yazısı ilk önce Merjam üzerinde ortaya çıktı.

Çağımızın vebası olarak adlandırılan obezite her geçen gün daha çok kişiyi etkiliyor. Hareketsiz yaşam tarzının yaygınlaşması ve fast food yemek kültürünün gelişmesi ile daha fazla tetiklenen obezite; kanser, diyabet, apne sendromu, tansiyon gibi birçok yan hastalığın gelişmesine neden olarak vücut sağlığının bozulmasına sebep oluyor. Aşırı kilolu ve ameliyata uygun olan hastalarda uygulanan obezite cerrahisi, birçok avantaj sağlayarak kişinin yaşamına sağlıkla devam etmesine olanak veriyor. Ancak obezite cerrahisinin kozmetik amaçlı değil, tamamen hastalık tedavisi için yapılması gerekiyor. Memorial Ankara Hastanesi Genel Cerrahi Bölümü’nden Op. Dr. Yasin Uçar, obezite cerrahisi ve faydaları ile ilgili bilgi verdi.

Obezitenin en önemli sebebi harcanandan fazla kalori alımıdır

Vücut yağ kütlesinin, yağsız kütlesine oranının artması ile karakterize kronik bir hastalık olan obezite, beden kitle indeksi ölçütüyle tanımlanır. Genetik yatkınlık, yanlış beslenme alışkanlıkları, hareketsizlik, çevresel etkenler ve hormonal hastalıkların neden olduğu obezitenin en önemli nedeni, harcanandan fazla kalori alınmasıdır.

Organların işleyişini bozuyor ilerleyen durumlar iflasa sürüklüyor

Kronik bir hastalık olan obezite vücuttaki tüm organ ve sistemlerin işleyişini bozarak kişinin sağlığına ciddi zararlar verir. Obezitenin vücuda verdiği zararlar şöyle sıralanabilir:

Yüksek beden kitle indeksine sahip bireylerin tüm organları, vücut ihtiyaçlarını karşılamak için daha fazla çalışmakta ve bu durum organlar ile tüm organizmanın ömrünü kısaltmaktadır.

Kilo ile beraber oluşan kan şekeri dengesizlikleri insülin direnci ve diyabet hastalığının ortaya çıkmasına, uzun vadede ise damar sağlığının bozulmasına sebep olur. Damar sağlığının bozulması ise kalp, böbrek ile beyin gibi önemli organların kanlanmasını ve beslenmesini bozar.

Kilo fazlalığına bağlı metabolik sendrom ve uyku apne sendromu ortaya çıkmaktadır. Bu rahatsızlıklar da dokularda oksijenlenme azlığına ve akciğerler ile kalp damarlarında hasarlanmaya neden olur.

Daha fazla kiloyu taşımak zorunda olan kas iskelet sistemi mekanik olarak yıpranır. Aşırı kilosu olanlarda bel, diz, boyun ve omuz dokusu hasarı ile ağrıları, toplumdaki normal kiloya sahip kişilere göre çok daha erken başlar. 

Hormonal dengedeki bozukluklar kadınlarda adet düzen değişiklikleri, ovulasyon (yumurtlama) sorunları, erkeklerde cinsel fonksiyon bozuklukları ve en sonunda infertiliteye yani kısırlığa sebep olabilir.

Kişinin sosyal ve iş yaşamından uzaklaşmasına sebep olarak özgüven eksikliği ve psikolojik sorunlara yol açar. 

Obezite cerrahisini kimler tercih etmeli?

Aşırı kilolu olan hastalarda uygulanan obezite cerrahisi; gıda alımını kısıtlamak, iştahı azaltmak ve alınan gıdalardaki emilimi bozmak üzere üç temel mekanizma ile hastalara kilo verdirmeyi hedefler. Bazen bu üç mekanizmanın birlikteliği esasına dayanan gastrik by-pass operasyonları, bazen de toplumda tüp mide ameliyatları olarak bilenen gıda alımını kısıtlayıp iştah azaltıcı sleeve gastrektomi operasyonları uygulanır. Tüp mide operasyonlarında mide, kılavuz tüp kullanılarak büyük kenarı boyunca hacminin yüzde 75-80’lik kısmı, özel kesici dikici cihazlar kullanılarak çıkarılır. Böylelikle mide hacmi küçültülmüş, dolayısıyla alınan gıdaların hacmi de kısıtlanmış olur. Ayrıca “Ghrelin” denilen iştah arttırıcı hormonu salgılayan hücre grubunun bulunduğu midenin kubbe kısmının çıkartılması da iştah azalmasını sağlar. Çift yönlü bir etki ile ameliyat sonrası dönemde hastalar diyetisyen takibi ile de sağlıklı ve hızlı bir kilo verme sürecine girer.

Uygun kriterlere sahip olan hastalara cerrahi uygulanmalıdır

Obezite cerrahisine hangi hastaların uygun olduğu günümüzde bir tartışma konusudur. Ancak bilimsel olarak obezite cerrahisi beden kitle indeksi ≥40kg/m2 olan, ya da  35-40 kg/m2  arasında   olup, obezite ile ilişkili diyabet, hipertansiyon, hepirlipidemi, karaciğerde yağlanma, uyku apne sorunu, eklem ağrıları, reflü, astım, venöz staz, ve idrar kaçırma gibi ek bir hastalığı olan kişilere uygulanır. Bununla birlikte boy kilo indeksi 30-35 olup diyabet ya da metabolik sendromu olan tekrarlayan diyet denemelerine rağmen kilo vermede başarılı olamamış  hastalara da (Uzun dönem sonuçları henüz olmamasına rağmen) obezite cerrahisi önerilebilir.

Obezite cerrahisinin hastaya sağladığı 7 önemli avantaj

Kilo vermede ve kiloya bağlı oluşan yandaş hastalıkların önlenmesi ve tedavi edilmesinde kanıtlanmış, etkinliği olan tek yöntem olan obezite cerrahisi, yapılan çalışmalara göre obeziteye bağlı ölümlerin azalmasını sağlar. 

Kanser görülme sıklığını azaltır.

Diyabet, hipertansiyon koroner arter hastalığı, osteoartrit, uyku apne sendromu gibi obezite ilişkili hastalıklara en etkin şekilde çözüm olur.

Yaşam konforunu artırır.

Böbrekler, gözler, damarlar, karaciğer ve üreme sistemi organları normal işleyişine kavuşur.

İş gücü kaybı, yandaş hastalıklardan kaynaklı tedavi maliyetlerinin düşürülmesini sağlar.

Hastanın psikolojisi düzelir, sosyal ve iş yaşamına katılımı artar.

Obezite cerrahisi kozmetik amaçlı değildir

Hastaların obezite cerrahisinden beklentileri fazla kilolarının sağlık amaçlı makul seviyelerde verilmesidir. Bu cerrahide kozmetik kaygıların değil, hastalık tedavisinin baskın olduğu bir süreç hedeflenmelidir. Çünkü obezite yandaş birçok hastalığa kapıyı aralayan fizyolojik psikolojik ve sosyal sorunlara neden olan kronik bir hastalık halidir. Bu operasyonlardan sadece kozmetik beklentilerin olması doğru bir yaklaşım değildir. Obezite cerrahisinde dünyada kabul edilmiş oranlarda komplikasyonlar gerçekleşebilir. Bu riski sıfıra indirmek mümkün değildir. Ancak obezite cerrahisinin bu konuda deneyimli uzmanlar tarafından tam donanımlı merkezlerde yapılması önemlidir.

Obezite cerrahisinin hastaya sağladığı 7 önemli avantaj nedir? yazısı ilk önce Merjam üzerinde ortaya çıktı.