Taliban’ın 15 Ağustos 2021’de yönetime gelmesinin ardından o zamana kadar başta Hint sineması olmak üzere, dünya sinemasını Afgan sinemaseverlerle buluşturan ülkedeki az sayıdaki sinema salonu faaliyetlerini askıya almıştı. Ayrıca sinema sektöründe çalışan yüzlerce yönetmen, aktör, senarist ve çalışan da Afganistan’ı terk etmişti. Afganistan’da kalan sinemacılar ise sansür ve maddi problemler başta olmak üzere birçok konuda zorluklarla mücadele ediyor.

Taliban sonrası ilk etkinlik

Taliban’ın yönetime geldikten sonra düzenlenen ilk film festivali ise başkent Kabil’deki Ariana ve Nema Resane adlı sinema salonlarında izleyicilerle buluştu. Afganistan Radyo ve Televizyon Kurumu ile 4 sinema derneğinin düzenlediği “Did-i Naw (Yeni Bakış) Kısa Film Festivali” bünyesinde Afgan yönetmenlerce çekilen 37 kısa film ve belgesel izleyicilerin beğenisine sunuluyor.

Filmlerin gösterimi için Ariana ve Nema Resane sinemaları bir yılın ardından kapılarını sanatseverlere açtı. Toplamda 4 gün sürecek festivalin sona ermesinin ardından, jüri kararıyla “en iyi senaryo”, “en iyi yönetmen” ve “en iyi belgesel” kategorilerinde dereceye girenler ödüllendirilecek.

Taliban yönetimindeki Afgan Film Kurumunun onayını alan filmlerin daha çok, yetim, dul ve dar gelirliler gibi toplumsal dezavantajlı kesimler ile dini içerikli konuları ele aldığı görülüyor. Ariana Sineması’nda yaklaşık 50 kişinin filmleri izlediği görülürken bu kişilerden sadece birinin kadın olması dikkati çekti. Öte yandan, gösterimi yapılan filmlerde rol alan az sayıda kadın da Taliban’ın getirdiği örtünme kurallarına riayet ederek rol aldı.

“Toplumun eksik yanlarını beyaz perdeye aktarmak amacıyla filmler yapıyoruz”

Taliban’ın sinema sektörüne destek vermesini isteyen yönetmen ve seyirciler, Afgan kültürünün dünyada tanınması için Taliban yönetiminin sinemayı ve sinemacıları desteklemesi gerektiğini vurguladı. Festival kapsamında ilk sırada gösterimi yapılan “Yetim Çocuk” adlı kısa filmin senaristi ve yönetmeni Abdulsebur Hınci, 1 yıl sonra sinema salonlarının açılmış olmasının kendisini son derece mutlu ettiğini söyledi.

Taliban yönetiminin sinema sektörünü desteklemesi gerektiğini ifade eden Hınci, şöyle devam etti: “Öncelikle bu festivale izin verdikleri için çok mutluyum. Toplumun eksik yanlarını beyaz perdeye aktarmak amacıyla filmler yapıyoruz. Bu film de (Yetim Çocuk) bu amaç doğrultusunda çekildi.”

Bir diğer yönetmen Feyyaz İftihar da festival sayesinde ilk filmi “Azab u Vicdanı” film severlerle buluşturmanın mutluluğunu yaşıyor.

Çekimlerde Taliban’ın, ekibin ve çalışmaların güvenliğini sağladığını aktaran İftihar, Taliban’ın tüm sinemacıları destekleyecek kararlar almasını istedi.

İftihar, ileride uluslararası bir ticari film yapma arzusunda olduğunu dile getirdi. Taliban sonrası yüzlerce sinemacının ülkeyi terk ettiğini ve kalan sinemacıların ise ciddi anlamda maddi zorluk çektiğini kaydeden İftihar, “Did-i Naw, tüm sanatçılara sinema kapılarının açılacağı ve film yapabilecekleri konusunda umut bahşetti. Ben de bir yıl sonra sanatçıları görebildiğim için çok mutlu oldum. Bu benim için çok büyük bir mutluluk sebebi.” dedi.

İftihar, kadın oyuncuların filmlerde rol almasına yönelik Taliban’ın onayı hakkında ise “Örtünme şartıyla rol alsınlar diyorlar. Örtünme olması halinde hiçbir sorunları bulunmuyor. Şu ana kadar da hiç engel oluşturmadılar.” diye konuştu.

“Kadınların yer alamıyor oluşu maalesef üzücü bir durum”

İzleyicilerinden Zehra Murtezevi, sinema salonunda kadın izleyici ve filmlerde genç kadın oyuncu sayısının azlığından şikâyet etti. Murtezevi, “Kadınların yer alamıyor oluşu maalesef üzücü bir durum. Şu ana kadar izlediğim filmlerde kadınların çoğunun öne çıkan bir rolü yoktu. Olanların da yaşı büyüktü. Genç kadınların rol alamadığını gördüm. Gördüğüm filmlerin tamamında küçük kız ve erkek çocuklar ile yetişkin erkekler vardı.” diye konuştu.

Kadınların sinema sektörüne katılımı konusunda Taliban’ın daha fazla özgürlükçü olmasını isteyen Murtezevi, bunun Afganistan’ın gelişimi için yararlı bir adım olacağını sözlerine ekledi. Bir diğer izleyici Zafer Muhammedi de “Sinema, bir ülkenin kültürünün yansımasıdır. Bu nedenle toplumumuzun kültür seviyesini yükseltecek her adımdan hoşnut oluruz.” ifadelerini kullandı.

Kaynak: AA

Afganistan’da yeni dönemde ilk kez film festivali yapılıyor yazısı ilk önce Merjam üzerinde ortaya çıktı.

Nobel Barış Ödülü sahibi Pakistanlı Malala Yusufzay, Afganistan’da kız çocuklarının eğitiminin önemine dikkati çekerek, uluslararası toplum harekete geçmezse birçok Afgan kızının da kendisine olduğu gibi kafasına ateş açılacağı uyarısı yaptı.

“Ben tüm kız çocuklarının okula gitmesi için sesimi yükselttim”

Afganistan’daki gelişmeleri görüşen BM Güvenlik Konseyine seslenen Yusufzay, uluslararası topluma Afgan kadınları ve kız çocuklarının haklarının korunması çağrısında bulundu. Yusufzay, ”Ben tüm kız çocuklarının okula gitmesi için sesimi yükselttim. Silahlı bir adamın okul otobüsümü durdurup, bana seslenip üzerime ateş açtığına şahit oldum. Harekete geçmezsek birçok Afgan kızı da benimle aynı hikayeyi paylaşabilir.” dedi.

Malala Yusufzay’a ne olmuştu?

Kız çocukların eğitimini savunan Malala Yusufzay, 9 Ekim 2012’de ülkenin kuzeyindeki memleketi Svat Vadisi’nde okuluna gitmek için bindiği otobüste saldırıya uğramıştı. Otobüse binen bir Taliban militanı Malala’ya adını sormuş, daha sonra genç kıza üç kez ateş etmişti. Başından yaralanan Malala, saldırıdan 6 gün sonra tedavi için İngiltere’ye götürülmüş, Birmingham’daki Kraliçe Elizabeth Hastanesinde yaklaşık 3 ay kalmış ve kafatasına metal bir plaka yerleştirilmişti. Mart 2013’te taburcu edilen Malala, ailesiyle Birmingham’a yerleşmiş ve tekrar okula başlamıştı.

2014’te 17 yaşında Nobel Barış Ödülü’nü kazanan en genç kişi olarak tarihe geçen Malala Yusufzay, kazandığı 8 milyon kronluk ödülü Pakistan’daki okullara bağışlayacağını açıklamıştı. Özellikle kız çocuklarının eğitimi konusunda sembol isim haline gelen Malala, kendi adına açılan vakıf vasıtasıyla kalkınmakta olan ülkelerin birçoğunda kızların okula gidebilmesi için çalışmalar yapıyor.

Kaynak: AA

Nobel ödüllü Malala, dünyaya seslendi: “Birçok Afgan kızı da benimle aynı hikayeyi paylaşabilir” yazısı ilk önce Merjam üzerinde ortaya çıktı.